Hôm nay, ngày

Cuộc thi Khoa học kỹ thuật khối trung học: Giàu ý nghĩa thực tiễn và nhân văn

( Ngày 22-04-2013 )

Đó là phát biểu của TS. Vũ Đình Chuẩn – Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học – Bộ GD&ĐT tại Hội nghị triển khai cuộc thi Khoa học kỹ thuật dành cho học sinh trung học và phổ biến công nghệ của Intel cho giáo dục, do Sở GD&ĐT Vĩnh Phúc tổ chức. Hội nghị diễn ra hôm 18/4/2013 tại Trung tâm Giáo dục Thường xuyên tỉnh.

Hội nghị là hoạt động trao đổi kinh nghiệm về công tác tổ chức, tuyên truyền về tầm quan trọng, vai trò của cuộc thi Khoa học kỹ thuật nói riêng và việc đổi mới phương pháp dạy học nói chung giữa các bên hữu quan như Vụ Giáo dục Trung học - Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT TP.HCM, Công ty Intel Việt Nam, Ban tổ chức cuộc thi cấp Bộ năm học 2012-2013 với Sở GD&ĐT Vĩnh Phúc – đơn vị chủ nhà đăng cai tổ chức cuộc thi Khoa học kỹ thuật năm học 2013-2014 tới đây. Tham dự cuộc thi còn có hàng trăm cán bộ là phụ trách và giáo viên chuyên trách của các phòng ban Sở, các phòng giáo dục và các trường trung học trên địa bàn tỉnh.
 
Đáng quý người thầy cùng học sinh khám phá chân lý
 
TS. Vũ Đình Chuẩn trong phát biểu tại hội nghị đã mô tả bối cảnh đổi mới toàn diện nền giáo dục cấp bách hiện nay. Ví như nếu trước đây chúng ta quan niệm tập trung phổ cập giáo dục thì nay là chú ý chất lượng giáo dục. Nếu trước đây chúng ta quan tâm đến việc làm thế nào dạy cho học sinh nhiều kiến thức, thì nay, chúng ta chú trọng dạy thế nào để học sinh vận dụng được kiến thức, phát triển năng lực của mình trong đời sống thực tiễn. Đó là việc chuyển từ phương pháp dạy định hướng nội dung sang định hướng năng lực.
 
TS-Chuan.jpg
 TS. Vũ Đình Chuẩn phát biểu tại hội nghị
 
Kiến thức loài người ngày nay tăng rất nhanh, học sinh có điều kiện tiếp cận với khối lượng kiến thức khổng lồ phong phú và cũng hiểu biết nhiều hơn, vì thế theo TS. Chuẩn, nhu cầu thay đổi cách dạy và học, chuyển từ dạy học sang tự học, từ hình thức dạy niên chế sang học suốt đời; thay đổi cách đánh giá, từ đánh giá cuối kỳ bằng cách làm bài kiểm tra sang đánh giá cả quá trình là tất yếu. Mặt khác, việc đánh giá người thầy qua các tiết dự giờ ngày nay cũng đổi mới theo cách tập trung đánh giá hoạt động học của học sinh bằng camera quan sát từ trên lớp trở xuống, thay vì người dự giờ ngồi ở dưới lớp quan sát thầy cô giảng bài như trước đây.
 
“Đổi mới giáo dục là phải đổi mới đồng bộ các mặt, làm thay đổi quan điểm giáo dục trong nhà trường, thay đổi phương pháp dạy học, phát huy năng lực vận dụng của học sinh. Tôi cho rằng, ông thầy đem chân lý đến cho học sinh là ông thầy bình thường, nhưng ông thầy cùng học sinh khám phá chân lý, đó mới là đáng quý” – TS. Chuẩn chia sẻ.
 
Trên tinh thần đó, sau nhiều năm manh nha thì từ năm học 2012-2013, nghiên cứu Khoa học kỹ thuật chính thức được Bộ GD&ĐT phát động thành phong trào trên cả nước với việc tổ chức thường niên cuộc thi cấp quốc gia, trong đó, có cuộc thi dành cho học sinh trung học, từ lớp 9-12.
 
Năm đầu tiên tổ chức, cuộc thi cấp quốc gia diễn ra tại hai điểm cầu là Hà Nội và TP.HCM. Quy chế lúc ấy chỉ cho phép học sinh tham gia cuộc thi tại cấp quốc tế mới được miễn thi đại học. Sang năm thứ hai, cuộc thi sẽ diễn ra tại Vĩnh Phúc và Cần Thơ, nhằm khuyến khích, động viên học sinh, Bộ GD&ĐT cho biết, những học sinh đạt giải quốc gia từ cuộc thi này trở đi sẽ được miễn thi đại học.
 
Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học, cuộc thi này có ý nghĩa về khoa học nhân văn và tính thực tiễn. “Nó còn quan trọng hơn cả thi văn hóa, vì không chỉ vận dụng linh hoạt kiến thức đã học, học sinh còn được rèn luyện nhiều kỹ năng, bản lĩnh, sự tự tin, phát triển giao tiếp, cọ sát. Đơn cử, học sinh phải đứng trước hội đồng hàng chục nhà khoa học để giới thiệu, biện luận, bảo vệ cho công trình, sản phẩm của mình” – ông nói.  
 
Cơ sở đóng vai trò quyết định
 
Dự kiến cuộc thi năm thứ hai tại khu vực phía Bắc sẽ có sự gia tăng mạnh về số lượng các địa phương tham dự, so với con số 23 tỉnh thành của cuộc thi tổ chức tại Hà Nội năm thứ nhất. Để chuẩn bị tốt, đại diện Bộ GD&ĐT cho rằng, chính các thầy cô giáo cần phát huy khả năng phổ biến, tuyên truyền để các bên liên quan thấy được tầm quan trọng của cuộc thi cấp quốc gia và ý nghĩa đem lại của nó.
 
Cách thức của cuộc thi hoàn toàn theo hướng chủ động, mở và công khai như đề do học sinh tự ra, bài do học sinh tự làm, chấm thi cũng trực tiếp và công khai, vì thế cách ứng xử của giáo viên với học sinh cũng phải khác với việc chăm chăm “nuôi gà chọi đi thi” như trước kia. Không chỉ củng cố vận dụng kiến thức, lồng ghép với các cuộc thi khác, các thầy cô và tổ bộ môn cũng cần hình dung được quá trình tổ chức cuộc thi Khoa học kỹ thuật. Về phần mình, Bộ sẽ hỗ trợ tập huấn và có giáo trình, quy trình tổ chức cho giáo viên.
 
Đại diện hãng Intel tại Việt Nam, ông Nguyễn Thượng Hải – Giám đốc Giáo dục của hãng cam kết sẽ hỗ trợ ngành giáo dục Vĩnh Phúc các giải pháp đồng bộ, tổng thể và toàn diện trong cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật của học sinh năm nay. Đây là một trong số nhiều hoạt động thiết thực của Intel những năm qua nhằm đóng góp cho cải cách, đổi mới và phát triển giáo dục tại nhiều địa phương trên cả nước.
 
Thuong-Hai.jpg
 Ông Nguyễn Thượng Hải - Giám đốc Giáo dục của Intel Việt Nam trình bày những điểm mới và kinh nghiệm tổ chức cuộc thi cấp quốc gia
 
Ông Huỳnh Kim Sen – Giám đốc Trung tâm thông tin và Chương trình giáo dục thuộc Sở GD&ĐT TP.HCM trong phần trình bày của mình đã nêu bật nhiều thành tựu đạt được trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học của ngành giáo dục TP.HCM nhờ tiếp cận chương trình dạy học của Intel, trong đó có cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật, từ năm 2004.
 
Vài năm triển khai chương trình, đơn vị này đã tập huấn cho khoảng 30.000 giáo viên (trên tổng số 50.000 giáo viên) các phương thức giảng dạy mới. Sử dụng công nghệ thông tin trong đổi mới phương pháp dạy học không chỉ đơn thuần là trình chiếu, sử dụng email, website mà là các phương pháp dạy học theo dự án, đào tạo trực tuyến, khai thác bài giảng và chia sẻ trên mạng. Dự án đổi mới phương pháp dạy và học đã giúp ứng dụng công nghệ thông tin vào GD&ĐT TP.HCM ở mức độ phổ thông và phù hợp hơn.
 
“Có một lượng lượng giáo viên tiếp cận công nghệ thông tin, biết sử dụng công nghệ thông tin trong đổi mới dạy học và sẵn sàng sử dụng công nghệ thông tin trong công việc của mình một cách có hiệu quả, khai thác tối đa, tạo điều kiện hết mức cho học sinh sử dụng công nghệ thông tin cho học tập, hỗ trợ học tập và làm ra các sản phẩm của mình” – ông Sen cho hay. 
 
Cũng theo vị này, qua cuộc thi nghiên cứu khoa học khu vực phía Nam diễn ra tại TP.HCM, ban tổ chức đúc rút: nhiều sản phẩm có giá trị của học sinh thường là học sinh của các trường chưa phải trường danh giá; sản phẩm có giá trị của học sinh thường được hướng dẫn bởi giáo viên có bản lĩnh chuyên môn tốt và tâm huyết, giúp các em đi đúng hướng, chính xác, tiết kiệm thời gian và đạt hiệu quả cao; trường có nhiều sản phẩm dự thi có giá trị là trường mà hiệu trưởng sớm quan tâm đến hoạt động dạy học theo dự án…
 
hn.jpg
 Sự kiện lần đầu tiên được tổ chức thu hút sự quan tâm, tham gia của hàng trăm cán bộ quản lý, giáo viên các trường trung học trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc
 
Giới chuyên môn đánh giá cao tầm quan trọng của việc luôn động viên, khích lệ, hỗ trợ và kiểm chứng đề tài cho các em tham gia của giáo viên hướng dẫn. Bên cạnh đó, các thầy cô hướng dẫn cần xác định cho các em tư tưởng, đi thi nghiên cứu Khoa học kỹ thuật không phải mục đích được giải mà là mục tiêu to lớn hơn đó là cống hiến nhiều nhất cho xã hội.
 
Đánh giá cao tầm quan trọng và ý nghĩa của cuộc thi, đồng thời trân trọng những ý kiến chia sẻ, đóng góp, rút kinh nghiệm những vấn đề tổ chức từ cuộc thi trước, kết thúc hội nghị đồng chí Nguyễn Phú Sơn – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Vĩnh Phúc quán triệt và chỉ đạo các nhà trường cần tuyên truyền rộng rãi mục đích, nội dung của cuộc thi đến từng giáo viên, học sinh, phụ huynh học sinh và toàn xã hội. Song song với đó, các cấp quản lý cần lập kế hoạch, hướng dẫn tổ chức triển khai công tác nghiên cứu khoa học cho học sinh phù hợp. Đưa nội dung này vào sinh hoạt của các tổ bộ môn, tăng cường thảo luận, trao đổi trong các buổi ngoại khóa để hình thành ý tưởng mới; chủ động, tranh thủ sự giúp đỡ của các nhà khoa học và các nguồn lực khác để tổ chức tốt cuộc thi các cấp…
 
• Ban biên tập

 

 

 

Các tin khác
Thống kê truy cập
81
Hôm nay3595
Hôm qua7491
Tuần này16134
Tháng này45382
Tất cả5511349